Usługi Data Center

Cztery pierwsze pozycje w tej kategorii to jedna drabina, a nie cztery konkurencyjne produkty. Na najniższym szczeblu dzielicie maszynę z innymi firmami i nie macie do niej uprawnień administracyjnych. Wyżej dostajecie własny system operacyjny na cudzym żelazie. Jeszcze wyżej całą maszynę fizyczną. Na końcu stoi wariant, w którym żelazo jest Wasze, a wynajmujecie już tylko szafę, prąd i łącze.

Sygnał do przesiadki bywa techniczny albo formalny. Techniczny: aplikacja potrzebuje wersji biblioteki, której dostawca nie wystawia, proces w tle zaczyna przeszkadzać sąsiadom na tej samej maszynie albo dochodzi usługa nasłuchująca na własnym porcie. Formalny: kontrahent lub audytor pyta, kto jeszcze pracuje na tym sprzęcie, a odpowiedź „nie wiem” kończy rozmowę o umowie.

Reguła, którą stosujemy przy doborze, jest jedna: wchodzicie o szczebel wyżej dopiero wtedy, gdy potraficie nazwać, czego brakuje na obecnym. Kupowanie zapasu w drugą stronę, czyli maszyny fizycznej pod stronę wizytówkową i pocztę, kończy się płaceniem przez trzy lata za moc, która stoi bezczynnie.

Rachunek za maszynę i rachunek za pracę człowieka to dwie różne pozycje i celowo ich nie zlepiamy. Pierwsza kupuje zasoby, zasilanie, chłodzenie, łącze i sprawne podzespoły. Druga kupuje kogoś, kto czyta logi, wgrywa poprawki bezpieczeństwa, pilnuje terminów certyfikatów i odbiera telefon, gdy usługa przestaje odpowiadać.

Ten podział ma praktyczną konsekwencję przy porównywaniu ofert. Dostawca podający jedną kwotę za wszystko zwykle nie wliczył administracji, tylko ją pominął. Pytanie kontrolne brzmi: kto instaluje poprawki w tym systemie i w jakim oknie czasowym. Jeżeli odpowiedzi nie ma w umowie, nie ma jej też w praktyce, a przekonacie się o tym przy pierwszej podatności w usłudze wystawionej do internetu.

Na najniższym szczeblu pytanie w ogóle nie powstaje, bo systemem zarządza dostawca i nikt inny nie ma do niego dostępu. Przy własnym sprzęcie w naszej szafie jest odwrotnie: maszyna i system należą do Was, a my odpowiadamy za warunki w pomieszczeniu, chyba że opieka nad nią zostanie dopisana osobną umową.

Adres serwerowni nie jest ciekawostką techniczną, tylko wpisem do rejestru czynności przetwarzania. Powierzając nam utrzymanie maszyny, powierzacie też dane, które na niej leżą, więc podpisujemy umowę powierzenia i wpisujemy do niej lokalizację sprzętu, listę podprzetwarzających oraz zasady dostępu naszych techników. Bez tego dokumentu audytor uzna proces za nieudokumentowany, nawet jeśli technicznie wszystko jest zrobione poprawnie.

Samo „dane w Polsce” nie jest jeszcze zgodnością, bo przetwarzanie w granicach Europejskiego Obszaru Gospodarczego jest dozwolone. Ułatwia natomiast dwie rzeczy: dowód, że nie ma transferu poza EOG i nie trzeba go zabezpieczać standardowymi klauzulami umownymi, oraz realny czas dojazdu do sprzętu, gdy trzeba coś obejrzeć na miejscu. W zamówieniach publicznych i w sektorze finansowym pierwsza z nich bywa warunkiem udziału.

Podmioty objęte dyrektywą NIS 2 mają dodatkowo nadzorować łańcuch dostaw, więc pytanie nie kończy się na tym, gdzie stoi szafa. Zaczyna się przy tym, kto ma do niej klucz, jak wygląda rejestr wejść, w jakim czasie zgłaszamy incydent i co dokładnie monitorujemy. Warto mieć te odpowiedzi na piśmie, zanim poprosi o nie ubezpieczyciel albo większy kontrahent.

Cztery pierwsze usługi kupuje się w abonamencie, piąta jest projektem. Przyjeżdżamy do Waszej serwerowni, dobieramy i uruchamiamy system pamięci masowej, który zostaje Waszą własnością, a pracę rozliczamy jednorazowo. To inna decyzja finansowa niż wszystkie poprzednie, bo zamiast stałej pozycji w kosztach bieżących pojawia się środek trwały i jego amortyzacja.

Własna macierz ma sens w trzech sytuacjach. Gdy objętość danych rośnie tak szybko, że wynajmowana przestrzeń przestaje być tańsza w kilkuletnim rachunku. Gdy aplikacja wymaga opóźnień liczonych w mikrosekundach i musi stać obok macierzy, a nie po drugiej stronie łącza. Gdy dane z powodów formalnych nie mogą opuścić Waszego budynku, a mimo to potrzebują nadmiarowości, migawek i replikacji.

Odradzamy ją w dwóch. Gdy nikt u Was nie będzie jej pilnował na co dzień, bo macierz bez opieki milczy dokładnie do drugiej awarii dysku. Oraz gdy prawdziwym problemem jest brak kopii, a nie brak miejsca: nadmiarowe dyski w jednej obudowie nie cofną skasowanego katalogu ani nie odwrócą szyfrowania, więc to sprawdzamy przed wyceną projektu.