Luka w Windows ALPC (CVE-2026-85880): ataki na Windows 10 i Windows Server
Wykorzystywana luka w mechanizmie ALPC pozwala napastnikowi na komputerze z Windows 10 lub Windows Server 2012-2022 zdobyć uprawnienia SYSTEM. Zainstaluj aktualizację z 8 września 2026.
Ten alert jest dla zarządu, CTO i CFO firm, które nadal używają komputerów z Windows 10 lub serwerów z Windows Server 2012, 2016, 2019 i 2022. Werdykt: jeśli któraś maszyna nie ma wrześniowej aktualizacji zabezpieczeń z 8 września 2026 roku, zainstaluj ją do końca tygodnia, bo Microsoft i CISA potwierdzają ataki z użyciem tej luki.
1. CO SIĘ STAŁO? Fakty w pigułce
Amerykańska agencja CISA 8 września 2026 roku, w dniu publikacji poprawki, dopisała CVE-2026-85880 do katalogu KEV, czyli listy podatności wykorzystywanych w prawdziwych atakach. Błąd dotyczy ALPC, wewnętrznego mechanizmu komunikacji między programami w Windows. Napastnik, który już uruchomił kod na komputerze, nawet w mocno ograniczonym środowisku, może zdobyć uprawnienia SYSTEM, najwyższe w Windows.
Microsoft oznaczył lukę jako wykorzystywaną w atakach przed wydaniem poprawki. Zgodnie z doniesieniami odkrycie przypisano firmie Volexity i badaczom z Proofpoint, ale szczegóły ataków nie zostały ujawnione. Termin naprawy wg CISA to 22 września 2026 roku, czyli za pięć dni.
Element
Szczegóły
Identyfikator CVE
CVE-2026-85880
Data dodania do CISA KEV
2026-09-08
Termin naprawy wg CISA
2026-09-22
Produkt
Microsoft Windows, mechanizm Advanced Local Procedure Call (ALPC)
Wersje zagrożone
Wg Microsoft: Windows 10 w wersjach 1607, 1809, 21H2 i 22H2; Windows Server 2012, 2012 R2, 2016, 2019 i 2022 (także instalacje Server Core). Windows 11 i Server 2025 nie są wymienione. Wymagana wcześniejsza możliwość uruchomienia kodu na komputerze
Wersje bezpieczne
Kompilacje z aktualizacji z 8 września 2026: Windows 10 21H2/22H2: 19044/19045.7725 (KB5122878); 1809 i Server 2019: 17763.9245 (KB5122876); 1607 i Server 2016: 14393.9512 (KB5123099); Server 2022: 20348.5622 (KB5122882); Server 2012: 6.2.9200.26349 (KB5123065); Server 2012 R2: 6.3.9600.23397 (KB5123066). Aktualizacja KB5122878 dla Windows 10 jest wg doniesień rozszerzoną aktualizacją zabezpieczeń (ESU)
Typ podatności
Lokalne podniesienie uprawnień przez przepełnienie bufora na stercie; CWE-122 i CWE-908
Ocena CVSS
7.8 WYSOKA (CVSS 3.1, Microsoft; NVD przytacza). Waga wg Microsoft: ważna. Atak lokalny, niskie uprawnienia, bez udziału użytkownika
2. O CO CHODZI W PROSTYCH SŁOWACH?
Wyobraź sobie bank, w którym klient w poczekalni może wrzucić kartkę do wewnętrznej poczty pneumatycznej. Kartki trafiają do skarbca, gdzie pracownik wykonuje zapisane polecenia. Jeśli za długa kartka potrafi „przelać się” na polecenie z podpisem dyrektora, klient z poczekalni wydaje rozkazy skarbcowi.
ALPC to taka wewnętrzna poczta Windows, przez którą zwykłe programy przekazują prośby usługom systemowym działającym z najwyższymi uprawnieniami. Błąd pozwala napastnikowi, który ma już kod na komputerze, na przykład w przeglądarce lub dokumencie, przejąć cały system. Microsoft opisuje, że luka pozwala wyjść nawet z piaskownicy, czyli wydzielonego, ograniczonego środowiska.
💡 ALPC (Advanced Local Procedure Call) to wbudowany mechanizm Windows do komunikacji między programami i usługami. SYSTEM to najwyższy poziom uprawnień w Windows. Piaskownica (AppContainer) to ograniczone środowisko, w którym Windows uruchamia np. aplikacje ze sklepu. ESU to płatny program rozszerzonych aktualizacji dla systemów po końcu wsparcia.
Scenariusz
Normalnie
Z podatnością
Szkodnik uruchomiony w piaskownicy
Nie wychodzi poza ograniczone środowisko
Wychodzi i zdobywa SYSTEM
Program ochronny na komputerze
Zwykły proces nie może go wyłączyć
Proces z SYSTEM może go wyłączyć
Komputer, który nie otrzymuje aktualizacji
Stara, ale ograniczona ekspozycja
Bez poprawki, podatny na stałe
Hasła zapisane w pamięci systemu
Chronione przed zwykłym kontem
Dostępne dla napastnika
źródło: magnific.com
3. JAK HAKERZY TO WYKORZYSTUJĄ?
Poniżej typowy przebieg ataku dla tej klasy podatności. To scenariusz poglądowy, a nie odtworzenie konkretnego incydentu: Microsoft nie ujawnił, jak luka była wykorzystywana. Luka nie daje wejścia z internetu, jest drugim krokiem ataku.
Etap
Czas
Akcja hakerów
Wynik
1. Wejście
T+0
Złośliwy dokument, strona lub wyłudzone hasło
Kod w ograniczonym procesie lub na zwykłym koncie
2. Podniesienie uprawnień
T+minuty
Wykorzystanie CVE-2026-85880
Uprawnienia SYSTEM
3. Wyłączenie obrony
T+kilkanaście minut
Zatrzymanie ochrony, czyszczenie dzienników
Komputer bez nadzoru
4. Kradzież haseł
T+godziny
Odczyt haseł i tokenów administratorów
Dostęp do serwerów
5. Cel ataku
T+dni
Szpiegostwo, kradzież danych lub przygotowanie ransomware
Straty i przestój
Konkretne scenariusze zagrożenia
🔴 Scenariusz 1: pracownik otwiera złośliwy dokument na laptopie z Windows 10 bez ESU; szkodnik zdobywa SYSTEM i wyłącza ochronę.
🔴 Scenariusz 2: napastnik z dostępem do serwera terminali z Windows Server 2016 przejmuje go w całości i odczytuje hasła wszystkich zalogowanych użytkowników.
🔴 Scenariusz 3: zapomniany serwer z Windows Server 2012, który od lat nie dostaje aktualizacji, zostaje bez poprawki i staje się stałym przyczółkiem w sieci.
4. DLACZEGO TO RYZYKO DLA TWOJEJ FIRMY?
Luka dotyczy właśnie tych systemów, które w wielu firmach są najstarsze i najrzadziej aktualizowane: Windows 10 i serwerów z lat 2012-2019. Poprawka dla Windows 10 trafia do firm w ramach rozszerzonych aktualizacji (ESU), więc tam, gdzie ich nie ma, maszyna zostaje bez ochrony.
Obszar biznesu
Potencjalny wpływ
Czas do wystąpienia
Koszty szacunkowe
Operacyjny
Przejęte komputery i serwery do odbudowy
Dni
30 tys. do 300 tys. PLN (odbudowa, przestój)
Bezpieczeństwo danych
Kradzież haseł, dokumentów i danych klientów
Godziny do dni
30 tys. do 200 tys. PLN (analiza powłamaniowa)
Finansowy
Koszty specjalistów, możliwy okup, koszt pilnego zakupu ESU lub wymiany
Tygodnie
50 tys. do 800 tys. PLN łącznie
Reputacyjny
Informacja o incydencie dla klientów i partnerów
Miesiące
30 tys. do 300 tys. PLN (utracone kontrakty)
Prawny
Obowiązek zgłoszenia naruszenia do UODO w ciągu 72 godzin; możliwa kara RODO do 20 mln EUR lub 4% rocznego obrotu, zależnie od okoliczności
72 godziny od wykrycia
20 tys. do 120 tys. PLN (obsługa prawna), bez ewentualnej kary
Kwoty są orientacyjnymi widełkami dla małej i średniej firmy, nie danymi z tego incydentu.
Macierz ryzyka dla Windows 10 i Windows Serverbez aktualizacji z 8 września 2026Wpływ 5 | . . . . . 4 | . . . ■ . ← WYSOKIE 3 | . . . . . 2 | . . . . . 1 | . . . . . +-------------------- 1 2 3 4 5 Prawdopodobieństwo
Interpretacja: prawdopodobieństwo jest wysokie, bo ataki są potwierdzone, a pierwszy krok (kod na komputerze) napastnicy zdobywają rutynowo; wpływ jest wysoki, a nie maksymalny, bo luka sama nie otwiera drogi z internetu.
5. CO MUSISZ ZROBIĆ NATYCHMIAST?
Lp.
Priorytet
Działanie
Termin
Odpowiedzialny
1
🔴 NATYCHMIAST
Wygenerować listę komputerów z Windows 10 i serwerów 2012-2022 bez aktualizacji z 8 września 2026
Dziś
Administrator
2
🔴 NATYCHMIAST
Zainstalować wrześniową aktualizację zbiorczą i zrestartować maszyny, zaczynając od serwerów i serwerów terminali
Do 22 września 2026
Administrator
3
🟠 PILNIE
Sprawdzić, które komputery z Windows 10 i serwery 2012 faktycznie otrzymały wrześniowe poprawki, a jeśli nie, dlaczego (np. brak ESU)
Do 3 dni
Administrator
4
🟠 PILNIE
Dla maszyn bez ESU zdecydować: zakup ESU, aktualizacja do Windows 11 lub Server 2025, wymiana albo odłączenie
Do 7 dni
CTO
5
🟠 PILNIE
Sprawdzić, czy kopie zapasowe są niedostępne do zapisu z komputerów w sieci
Do 7 dni
Administrator
6
🟡 WAŻNIE
Wprowadzić comiesięczny raport maszyn z zaległymi aktualizacjami
Do 30 dni
Kierownik IT
Jeśli aktualizacja nie jest dostępna
Microsoft wydał poprawki 8 września 2026 roku i nie podaje obejścia. Poniższe środki ograniczają skutki, nie usuwają luki. Oceny efektywności to ocena ekspercka.
Czasowa miara ochronna
Efektywność
Łatwość wdrożenia
Odłączenie od sieci lub izolacja maszyn bez ESU
Wysoka dla tych maszyn
Średnia
Ograniczenie uruchamiania nieznanych programów (AppLocker, WDAC)
Średnia
Średnia do trudnej
Zablokowanie makr i załączników z internetu w poczcie i pakiecie biurowym
Średnia: utrudnia pierwszy krok
Łatwa
Kopia zapasowa offline lub niezmienialna
Wysoka wobec szyfrowania, nie zapobiega włamaniu
Średnia
Przed i po działaniu
Stan
Przed działaniem
Po działaniu
Kod szkodnika na komputerze
W kilka minut zdobywa SYSTEM
Zostaje ograniczony
Maszyny, które nie dostają poprawek
Bez poprawek, „bo działają”
ESU, migracja lub odłączenie
Wiedza o stanie aktualizacji
Brak raportu
Comiesięczny raport zaległości
Kopie zapasowe
Dostępne z sieci
Kopia offline
6. KONTEKST I SKALA ZAGROŻENIA
Aspekt
Informacja
Czy jest wykorzystywana?
TAK (potwierdzone przez CISA); Microsoft: „Exploitation Detected” w dniu wydania poprawki
Grupy przestępcze
Brak publicznych informacji; odkrycie przypisano Volexity i Proofpoint, bez opublikowanych szczegółów ataków
Kampanie ransomware
Brak potwierdzenia (CISA: Unknown)
Ocena CVSS
7.8 WYSOKA (Microsoft, CVSS 3.1); waga wg Microsoft: ważna
PoC dostępny publicznie?
Brak publicznych informacji o PoC; luka nie była ujawniona przed poprawką
Liczba atakowanych firm
Brak publicznych informacji
Kontekst
Jedna z dwóch wykorzystywanych luk z wrześniowego Patch Tuesday (druga: CVE-2026-81963 w Windows Update Stack)
Sygnały zagrożenia dla CVE-2026-85880CVSS 3.1 (Microsoft) 7.8/10 ████████████████░░░░ WYSOKAWaga Microsoft Ważna ████████████░░░░░░░░ nie krytycznaAutomatyzacja (CISA) NIE ████░░░░░░░░░░░░░░░░ wymaga kodu na komputerzeCISA KEV TAK ████████████████████ ataki potwierdzoneWykorzystanie (MSRC) TAK ████████████████████ przed poprawką
Linia czasu incydentu
2026-09-04 Rezerwacja numeru CVE-2026-858802026-09-08 Microsoft publikuje poprawki (Patch Tuesday), luka oznaczona jako wykorzystywana2026-09-08 Publikacja CVE, CISA dodaje lukę do KEV2026-09-16 Microsoft koryguje wektor CVSS (zmiana informacyjna)2026-09-17: TUTAJ JESTEŚMY2026-09-22 Termin naprawy wg CISA
7. BEZPOŚREDNI LINK DO DZIAŁANIA: checklista dla CTO/CFO
Ile maszyn z Windows 10 i Windows Server 2012-2022 nie ma aktualizacji z 8 września 2026?
[liczba]
🔴
2
Czy serwery terminali i serwery plików są już zaktualizowane i zrestartowane?
TAK / NIE, [data]
🔴
3
Ile komputerów z Windows 10 ma aktywne ESU?
[liczba]
🔴
4
Czy mamy serwery z Windows Server 2012 lub 2012 R2 i czy zainstalowano na nich KB5123065 lub KB5123066?
TAK / NIE
🟠
5
Jaki jest plan migracji do Windows 11 i Windows Server 2025?
[data]
🟠
6
Czy blokujemy makra i uruchamianie nieznanych programów na komputerach pracowników?
TAK / NIE
🟡
7
Czy mamy kopię zapasową, której nie da się usunąć z komputera w sieci?
TAK / NIE
🟡
Pytania diagnostyczne dla managera
✓ Czy wiem, ile komputerów w firmie działa na systemie po końcu podstawowego wsparcia?
✓ Czy płacimy za ESU świadomie, czy „dostajemy poprawki” tylko w teorii?
✓ Czy ktoś odpowiada za serwery, których nikt nie chce restartować?
✓ Czy budżet na wymianę starych systemów jest mniejszy niż koszt jednego incydentu?
✓ Czy priorytety aktualizacji ustalamy według faktu wykorzystania, a nie tylko wagi producenta?
Podsumowanie
CVE-2026-85880 w mechanizmie ALPC pozwala napastnikowi obecnemu na komputerze z Windows 10 lub Windows Server 2012-2022 zdobyć uprawnienia SYSTEM, a Microsoft i CISA potwierdzają ataki. Wrześniowa aktualizacja usuwa lukę, więc kluczowe jest jej zainstalowanie przed terminem CISA 22 września 2026 roku oraz szybka decyzja o maszynach, które poprawki nie otrzymały.
Czytaj dalej
Powiązane artykuły
Zestaw zmienia się codziennie, więc przy kolejnej wizycie zobaczysz inny wycinek bloga.
Luka o ocenie 10.0 w SonicWall SMA1000 daje dostęp do funkcji urządzenia bez logowania, a z CVE-2026-83549 pozwala je przejąć. SonicWall i CISA potwierdzają ataki. Zainstaluj hotfix i sprawdź urządzenie.
Luka w N-able N-central pozwala bez logowania uruchomić kod na serwerze, z którego zarządza się komputerami wielu firm. CISA potwierdza ataki. Zaktualizuj do 2026.3.1.14, odetnij konsolę od internetu i sprawdź konta.
Błąd w bibliotece Starlette, podstawie FastAPI, pozwala omijać zabezpieczenia części aplikacji, a w łańcuchu z luką LiteLLM przejąć bramkę AI. CISA potwierdza ataki. Zaktualizuj do 1.0.1 lub nowszej.
Klikając „Akceptuję”, zgadzasz się na przechowywanie plików cookie przez UXU w celu poprawy działania strony, analizy i wsparcia działań marketingowych.